Leeuwarden – De gemeente Leeuwarden heeft Defensie toestemming gegeven om tijdens een proefsanering op vliegbasis Leeuwarden gezuiverd grondwater met een minimale resthoeveelheid PFAS op het riool te lozen.
De tijdelijke maatregel moet bijdragen aan de aanpak van een omvangrijke PFAS-verontreiniging rond de voormalige brandweeroefenplaats op de basis. De bodem en het grondwater raakten daar vervuild door het gebruik van PFAS-houdend blusschuim. De vervuiling heeft zich inmiddels ook buiten het terrein verspreid. Omdat grootschalige PFAS-sanering nog relatief nieuw is, wordt met een pilot onderzocht welke methoden het meest effectief zijn.
Tijdens de proef wordt sterk verontreinigd grondwater opgepompt en gezuiverd met koolfilters. Vervolgens wordt het behandelde water gecontroleerd op het riool geloosd. Volgens de betrokken partijen gebeurt dit onder strikte voorwaarden en blijft slechts een zeer beperkte hoeveelheid PFAS achter in het water. Een eerdere proef in 2025 liet zien dat meer dan 99 procent van de PFAS uit het grondwater kon worden verwijderd. De nieuwe pilot duurt zestien weken en omvat maximaal 2.000 kubieke meter grondwater. Daarbij wordt onderzocht of dezelfde hoge zuiveringsgraad ook haalbaar blijft bij grotere hoeveelheden en een langere looptijd.
Volgens wethouder Evert Stellingwerf is ingrijpen noodzakelijk. Hij wijst erop dat momenteel via het grondwater meer PFAS in de Jelsumer Feart terechtkomt dan de totale resthoeveelheid die tijdens de proefsanering wordt geloosd. Ook Defensie en Wetterskip Fryslân benadrukken dat het wegnemen van de vervuilingsbron essentieel is om verdere verspreiding van PFAS naar het watersysteem tegen te gaan. De ervaringen uit de pilot moeten richting geven aan een toekomstige grootschalige sanering van de vliegbasis. Daarnaast hopen de betrokken partijen dat de opgedane kennis ook bruikbaar is voor vergelijkbare PFAS-problemen elders in Nederland.
(Foto: Defensie)