Het platteland oogt rustig. Dorpen, erven en loodsen lijken ver weg van de criminaliteit die vaak met grote steden wordt geassocieerd.
Toch speelt ondermijnende (drugs)criminaliteit ook buiten de stad een rol. En juist daar blijft die vaak langer onder de radar.
Om die reden organiseerden Jong Dantumadiel, het netwerk van jonge ambtenaren van de gemeente, en de jonge ambtenaren van Noord-Nederland (JANN) op 12 februari de bijeenkomst ‘Penoza op het Platteland’.
Regionale bijeenkomst voor jonge ambtenaren
Ongeveer tachtig jonge ambtenaren uit Groningen, Friesland en Drenthe kwamen samen om met elkaar in gesprek te gaan over ondermijning en wat dat betekent voor hun dagelijkse werk. De bijeenkomst stond in het teken van bewustwording: hoe herken je signalen van (drugs)criminaliteit op het platteland? En wat doe je als je iets vermoedt?
Journalist en podcastmaker Lammert de Bruin verzorgde de inleiding. Aan de hand van zijn podcast Penoza op het Platteland liet hij zien hoe ondermijning zich vaak stap voor stap ontwikkelt, buiten het zicht van overheid en inwoners. Wat begint met ogenschijnlijk kleine signalen, kan uitgroeien tot een netwerk van criminele activiteiten dat diep ingrijpt in een gemeenschap.
In gesprek met bestuur en praktijk
Na de inleiding volgde een panelgesprek met burgemeester Anja Haga, vertegenwoordigers van de politie, het RIEC (Regionale Informatie- en Expertisecentra) en de verslavingszorg. Centraal stonden vragen als: welke signalen kom je tegen in je werk? Waarom zijn die soms lastig te herkennen? En wat vraagt dat van professionals binnen de overheid?
Burgemeester Anja Haga benadrukte het belang van samenwerking: “Ondermijning raakt onze dorpen vaak op een stille manier. Juist daarom is het belangrijk dat professionals elkaar ontmoeten, kennis delen en leren wat hun rol kan zijn. Alleen samen kunnen we dit aanpakken.”
Volgens de panelleden begint effectieve aanpak bij alertheid. Een ongebruikelijke verbouwing van een loods, opvallend veel aanloop op vreemde tijdstippen of financiële constructies die niet kloppen – het zijn signalen die in samenhang bekeken moeten worden.
Zelf ervaren en herkennen
Na het gesprek gingen de deelnemers zelf aan de slag tijdens interactieve onderdelen verzorgd door het RIEC. In een escaperoom over ‘foute centen’ werden zij geconfronteerd met dilemma’s rond witwassen. Met crime scripting leerden zij criminele processen stap voor stap in kaart te brengen. Ook was er aandacht voor online criminaliteit en de manier waarop digitale netwerken verweven zijn met fysieke locaties op het platteland.
De rode draad: signalen herkennen en weten met wie je moet samenwerken. Ondermijning stopt niet bij de grens van een afdeling of organisatie.
Aansluiting bij campagne ‘Wat soesto?’
De bijeenkomst sluit aan bij de gemeentelijke bewustwordingscampagne Wat soesto? Deze campagne roept inwoners en medewerkers op alert te zijn op signalen van ondermijning en deze te melden.
Het tegengaan van ondermijnende criminaliteit is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van overheid en inwoners. Meer informatie over de campagne is te vinden op www.watsoesto.nl.